Στους 500 οι νεκροί από τις θυελλώδεις διαδηλώσεις στο Ιράν – Οι ΗΠΑ έτοιμες για επέμβαση – Μια ιδιαίτερα ανησυχητική αποκάλυψη είναι η ανοιχτή παραδοχή της ισραηλινής Μοσάντ για εμπλοκή της «επί τόπου» μεταξύ των διαδηλωτών…
Αυτή η άμεση παρέμβαση μιας ξένης υπηρεσίας πληροφοριών στις εσωτερικές υποθέσεις ενός κυρίαρχου κράτους αντιπροσωπεύει μια δραματική κλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ, τα οποία ενεπλάκησαν σε έναν δωδεκαήμερο πόλεμο τον Ιούνιο του 2025.
Το νέο κύμα διαδηλώσεων που σαρώνει το Ιράν από τα τέλη Δεκεμβρίου 2025 εξελίσσεται σε ένα σύνθετο γεωπολιτικό παιχνίδι στο οποίο ξένοι παράγοντες προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τις οικονομικές δυσκολίες των Ιρανών για να αποσταθεροποιήσουν τη χώρα.
Η έναρξη διαμαρτυριών με οικονομικό υπόβαθρο
Οι διαμαρτυρίες ξεκίνησαν «αυθόρμητα» στις 29 Δεκεμβρίου 2025, όταν οι έμποροι στη μεγαλύτερη αγορά κινητής τηλεφωνίας της Τεχεράνης έκλεισαν τα καταστήματά τους για να διαμαρτυρηθούν για τη δραστική πτώση της αξίας του ιρανικού νομίσματος. Το ριάλ έφτασε σε ιστορικό χαμηλό έναντι του δολαρίου – περισσότερα από 1,4 εκατομμύρια ριάλ ανά δολάριο (σε σύγκριση με 820.000 πριν από ένα χρόνο).
Ο πληθωρισμός στο Ιράν έχει φτάσει στο εκπληκτικό 52% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία του Στατιστικού Κέντρου του Ιράν, ενώ οι τιμές των βασικών αγαθών έχουν αυξηθεί ακόμη περισσότερο. Η οικονομία της χώρας έχει αποδυναμωθεί από τις δυτικές κυρώσεις εδώ και χρόνια και έχει πληγεί περαιτέρω από την επαναφορά των κυρώσεων του ΟΗΕ στα τέλη Σεπτεμβρίου 2025.
Εξάπλωση των διαμαρτυριών στα πανεπιστήμια
Μέχρι τις 30 Δεκεμβρίου, το κίνημα διαμαρτυρίας είχε εξαπλωθεί σε τουλάχιστον δέκα πανεπιστήμια σε όλη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένων των πιο αναγνωρισμένων ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης του Ιράν στην Τεχεράνη, το Ισφαχάν, τη Γιαζντ και τη Ζαντζάν. Οι φοιτητικές διαδηλώσεις έφεραν μια νέα δυναμική στις διαμαρτυρίες και τα συνθήματα έγιναν σημαντικά πιο πολιτικοποιημένα.
Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν αναγνώρισε τα «νόμιμα αιτήματα» των διαδηλωτών και ζήτησε διάλογο με τους εκπροσώπους τους. «Ζήτησα από τον Υπουργό Εσωτερικών να ακούσει τα νόμιμα αιτήματα των διαδηλωτών μέσω διαλόγου με τους εκπροσώπους τους, ώστε η κυβέρνηση να μπορέσει να εργαστεί με όλες της τις δυνάμεις για την επίλυση του ζητήματος», έγραψε ο πρόεδρος στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης X.
Ισραηλινή παρέμβαση και προκλήσεις
Η πιο αμφιλεγόμενη στιγμή συνέβη στις 31 Δεκεμβρίου, όταν η ισραηλινή υπηρεσία πληροφοριών Μοσάντ κάλεσε ανοιχτά τους Ιρανούς να εντείνουν τις διαμαρτυρίες, ισχυριζόμενη ότι ήταν παρούσα «επί τόπου» μεταξύ των διαδηλωτών.
«Βγείτε μαζί στους δρόμους. Ήρθε η ώρα. Είμαστε μαζί σας», ανακοίνωσε η ισραηλινή μυστική υπηρεσία στο προφίλ της X, απευθυνόμενη στους διαδηλωτές στα Φαρσί. «Όχι μόνο από απόσταση ή με λόγια. Είμαστε επίσης μαζί σας επί τόπου», πρόσθεσαν σε ένα μήνυμα που αργότερα μεταφράστηκε στα εβραϊκά.
Αυτή η άμεση παρέμβαση μιας ξένης υπηρεσίας πληροφοριών στις εσωτερικές υποθέσεις ενός κυρίαρχου κράτους αντιπροσωπεύει μια δραματική κλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ, τα οποία ενεπλάκησαν σε έναν δωδεκαήμερο πόλεμο τον Ιούνιο του 2025.
Αντίδραση των ιρανικών αρχών
Οι ιρανικές αρχές προειδοποίησαν στις 31 Δεκεμβρίου ότι θα ενεργήσουν «σθεναρά» ενάντια σε οποιεσδήποτε προσπάθειες αποσταθεροποίησης της χώρας. Ο Mohammad Movahedi-Azad , γενικός εισαγγελέας της Ισλαμικής Δημοκρατίας, δήλωσε ότι «οι ειρηνικές διαμαρτυρίες για την υπεράσπιση των μέσων διαβίωσης είναι κατανοητές από νομικής άποψης».
Ωστόσο, πρόσθεσε μια σαφή προειδοποίηση: «Οποιαδήποτε προσπάθεια μετατροπής των οικονομικών διαμαρτυριών σε μέσο δημιουργίας ανασφάλειας, καταστροφής δημόσιας περιουσίας ή εφαρμογής σεναρίων που έχουν σχεδιαστεί στο εξωτερικό θα αντιμετωπίσει αναπόφευκτα μια νόμιμη, αναλογική και αποφασιστική απάντηση».
Ως πρόσθετο προληπτικό μέτρο, οι αρχές διέταξαν το κλείσιμο σχολείων, τραπεζών και δημόσιων ιδρυμάτων την 1η Ιανουαρίου 2026 στην Τεχεράνη και σε 19 άλλες επαρχίες, επίσημα λόγω του ψύχους και για εξοικονόμηση ενέργειας, αν και πολλοί αναλυτές συνέδεσαν την απόφαση με τις διαμαρτυρίες.
Επιπτώσεις στην περιφερειακή σταθερότητα
Αυτή η κατάσταση περιπλέκει περαιτέρω τις ήδη τεταμένες σχέσεις στη Μέση Ανατολή. Το Ισραήλ κατηγορεί εδώ και καιρό το Ιράν ότι υποστηρίζει τη Χαμάς, τη Χεζμπολάχ και άλλες ένοπλες ομάδες που εργάζονται κατά των ισραηλινών συμφερόντων. Από την άλλη πλευρά, το Ιράν κατηγορεί το Ισραήλ ότι σαμποτάρει τις πυρηνικές του εγκαταστάσεις και δολοφονεί Ιρανούς επιστήμονες και στρατιωτικούς αξιωματούχους.
Η Μοσάντ έχει αποδείξει την ικανότητά της να διεισδύει στα υψηλότερα επίπεδα της ιρανικής κυβέρνησης εδώ και δεκαετίες. Η ανοιχτή παραδοχή της εμπλοκής της στις συνεχιζόμενες διαμαρτυρίες αντιπροσωπεύει ένα νέο κεφάλαιο σε αυτή τη μακροχρόνια σύγκρουση, η οποία τροφοδοτήθηκε περαιτέρω από τις πρόσφατες συνομιλίες μεταξύ του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου και του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, μετά τις οποίες ο Τραμπ προειδοποίησε το Ιράν για περαιτέρω επιθέσεις εάν η Τεχεράνη συνεχίσει τα πυρηνικά ή βαλλιστικά πυραυλικά της προγράμματα.
Παρά την ξένη επιρροή, οι τρέχουσες διαμαρτυρίες δεν έχουν ακόμη φτάσει στην κλίμακα των εξαιρετικά μεγάλων διαδηλώσεων που συγκλόνισαν το Ιράν στα τέλη του 2022 μετά τον θάνατο της Mahsa Amini, μιας νεαρής Ιρανής γυναίκας που συνελήφθη επειδή φέρεται να φορούσε λανθασμένα το χιτζάμπ.
Το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν μπορεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με ένα από τα μεγαλύτερα «κύματα» διαδηλώσεων των τελευταίων ετών και να είναι σε ευάλωτη θέση, αλλά ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ και το περιβάλλον του, που ήρθαν στην εξουσία μετά από την επανάσταση του 1979, δεν δείχνουν κανένα σημάδι υποχώρησης. Είναι αποφασισμένοι να διατηρήσουν την εξουσία πάση θυσία.
Προς το παρόν, οι ιρανικές αρχές ισορροπούν μεταξύ της αναγνώρισης των εύλογων οικονομικών παραπόνων των πολιτών και της αποφασιστικής καταπολέμησης αυτού που θεωρούν εξωτερικές προσπάθειες αποσταθεροποίησης της χώρας.
Ο δρόμος για αλλαγή σελίδας στο Ιράν είναι μακρύς, με τις εξελίξεις των επόμενων ωρών και ημερών να κρίνουν, αν θα είναι επιτυχής ή όχι.
Ο λαός του Ιράν έχει βγει πολλές φορές στους δρόμους και έχει πληρώσει ένα μεγάλο τίμημα για την εξέγερσή του. Το 2009, για την εκλογική νοθεία. Το 2019, για τις τιμές των καυσίμων. Το 2022, για τις καταχρήσεις της αστυνομίας ηθικής και το 2025 για την κακή κατάσταση της οικονομίας.
Οι Αρχές με το πέρασμα του χρόνου έχουν βελτιώσει το εγχειρίδιο κατάπνιξης οποιασδήποτε διαμαρτυρίας μέσα από τη δράση των Φρουρών της Επανάστασης, των πολιτοφυλακών, των δολοφονιών διαδηλωτών, των μαζικών κρατήσεων, των δημόσιων εκτελέσεων και του κλεισίματος του διαδικτύου.
Ας ακούσουμε και την άλλη πλευρά. Ταυτόχρονα με τους διαδηλωτές που επιθυμούν την πτώση του καθεστώτος, εμφανίζονται στους δρόμους και οι υποστηρικτές του.
Μια ομάδα νεαρών Ιρανών μοτοσικλετιστών, όπως φαίνεται στο παρακάτω video διέσχισε το κέντρο της Τεχεράνης για να δείξει την υποστήριξή της στην Ισλαμική Δημοκρατία. Ένας από αυτούς είπε μεταξύ άλλων:
«Αυτή η σημαία…θα έδινα τη ζωή μου γι’ αυτήν»…«Ο Τραμπ δεν είναι ο ηγέτης μας για να τον ακολουθήσουμε. Ο ηγέτης μας είναι ο Ιμάμης Χαμενεΐ και είμαστε έτοιμοι να θυσιαστούμε γι’ αυτόν». «Είμαστε ο λαός του Ιράν που χύσαμε το αίμα μας για την Ισλαμική Επανάσταση. Αυτή η χώρα χτίστηκε με τις θυσίες των μαρτύρων μας και δεν θα την εγκαταλείψουμε ποτέ». «Ναι, διαμαρτυρόμαστε και απαιτούμε, αλλά δεν θα αφήσουμε ποτέ κανέναν να καταστρέψει τη χώρα μας». «Αυτό είναι το Ιράν… Ο Τραμπ δεν μπορεί να υπαγορεύσει το μέλλον μας».
«Κλειδί» ο στρατός και οι Φρουροί της Επανάστασης
Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι το μέλλον του Ιράν εξαρτάται από το αν ο μηχανισμός καταστολής των διαμαρτυριών, συμπεριλαμβανομένου του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, της πολιτοφυλακής Μπασίτζ και του τακτικού στρατού, θα παραμείνει άθικτος.
Αν δεν συμβεί αυτό, τότε είναι εξαιρετικά πιθανό το σενάριο να γίνει απλά μια αλλαγή εξουσίας, η οποία θα περάσει στα χέρια των ενόπλων δυνάμεων.
Ο παράγοντας Τραμπ…
Ανεξάρτητα από τους εσωτερικούς και εξωτερικούς «παίκτες» υπάρχει και ο Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει υποσχεθεί να χτυπήσει σκληρά το Ιράν, αν το καθεστώς ανοίξει πυρ εναντίον διαδηλωτών, ενώ σε κάθε ευκαιρία δηλώνει ότι είναι στο πλευρό τους.
Και φυσικά υπάρχει και το Ισραήλ, το οποίο μπορεί να εκμεταλλευτεί την ευκαιρία για ένα ακόμη χτύπημα.
Όπως μεταδίδει η Wall Street Journal ο Ντόναλντ Τραμπ, αναμένεται να ενημερωθεί την Τρίτη (13/1) για τις επιλογές αντίδρασης στις διαδηλώσεις στο Ιράν,
Ο πρόεδρος προγραμματίζεται να ενημερωθεί την Τρίτη για συγκεκριμένες επιλογές αντίδρασης στις διαδηλώσεις στο Ιράν, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, γεγονός που δείχνει ότι ο πρόεδρος εξετάζει το ενδεχόμενο να επιπλήξει το καθεστώς για την καταστολή των διαδηλωτών.
Η προγραμματισμένη συνάντηση του προέδρου με ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης θα αφορά συζήτηση για τα επόμενα βήματα, τα οποία θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν την ενίσχυση αντι-κυβερνητικών πηγών στο διαδίκτυο, την ανάπτυξη μυστικών κυβερνοόπλων κατά ιρανικών στρατιωτικών και πολιτικών στόχων, την επιβολή περισσότερων κυρώσεων στο καθεστώς και στρατιωτικές επιθέσεις, σύμφωνα με τους αξιωματούχους.
Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου λέει ότι η χώρα θα στοχεύσει επίσης θαλάσσιες οδούς στη Μέση Ανατολή και το Ισραήλ.
Ο Γκαλίμπαφ ανέφερε επίσης την πιθανότητα προληπτικής επίθεσης, ακολουθώντας άλλους ανώτερους αξιωματούχους που έχουν αναφερθεί σε αυτό τις τελευταίες ημέρες.
Το Ιράν θα πλήξει αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στη Μέση Ανατολή αν οι ΗΠΑ χτυπήσουν πρώτες, δήλωσε την Κυριακή ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, μετά από δηλώσεις Αμερικανών αξιωματούχων ότι η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει αρχικές επιλογές για επιθέσεις σε ιρανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Οι διαδηλώσεις, που έχουν μετατραπεί σε κάλεσμα για την ανατροπή της Ισλαμικής Δημοκρατίας, έγιναν όλο και πιο αιματηρές το Σαββατοκύριακο, παρά το «μπλακ άουτ» στο διαδίκτυο. Ο αριθμός των νεκρών έχει ανέβει στους 500, σύμφωνα με την οργάνωση για τα ανθρώπινα δικαιώματα Human Rights Activists in Iran.
Σχολιάστε το άρθρο μας
Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.
Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου. To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.
Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com
στο Facebook…
στο Twitter
στο Viber
στο Telegram
στο GAB…
κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!
