Θερμό επεισόδιο και μετά τι…;

Όποιος πιστεύει ότι η Άγκυρα θα υποχωρήσει από το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και το παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο επειδή απλώς εμφανίστηκε ένας γαλλικός όμιλος, εθελοτυφλεί…

Μετά από ένα θερμό επεισόδιο, η επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση (status quo ante) είναι παντελώς αδύνατη. Μια κρίση στο πεδίο υποχρεώνει το πολιτικό σύστημα να διαλέξει ακαριαία: Ή θα υπερασπιστεί το έργο μέχρι τέλους, αναλαμβάνοντας το ρίσκο της αποτροπής ή θα συρθεί σε έναν διπλωματικό συμβιβασμό που θα «γκριζάρει» οριστικά την Ανατολική Μεσόγειο. Η γαλλική εμπλοκή προσφέρει μια ισχυρή διπλωματική και επενδυτική ευκαιρία. Όμως, καμία γαλλική φρεγάτα και κανένας πολυεθνικός όμιλος δεν πρόκειται να λειτουργήσει ως «πολιορκητικός κριός» για τα εθνικά μας συμφέροντα, αν η ίδια η Αθήνα δεν αποδείξει στο πεδίο ότι είναι διατεθειμένη να φτάσει μέχρι το τέλος…

Γράφει ο Βασίλειος Τσάμης

Η υπογραφή της συμφωνίας στο Μέγαρο Μαξίμου για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI) πανηγυρίστηκε ως μια μείζων διπλωματική και επενδυτική επιτυχία.

Η είσοδος του γαλλικού επενδυτικού κολοσσού Meridiam με πλειοψηφικό ποσοστό 66% και η ανάθεση της πόντισης του καλωδίου στη γαλλική Nexans παρουσιάστηκαν ως η «γαλλική ομπρέλα» που θα θωρακίσει το έργο απέναντι στις τουρκικές αμφισβητήσεις.

Ωστόσο, η γεωπολιτική αλήθεια στην Ανατολική Μεσόγειο είναι αμείλικτη.

Όποιος πιστεύει ότι η Άγκυρα θα υποχωρήσει από το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και το παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο επειδή απλώς εμφανίστηκε ένας γαλλικός όμιλος, εθελοτυφλεί.

Όταν το ερευνητικό σκάφος βγει στα διεθνή ύδατα ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου για να ολοκληρώσει το εναπομείναν 40% των ερευνών βυθού, η Άγκυρα θα κληθεί να επιλέξει αν θα αποδεχθεί de facto τα ελληνοκυπριακά κυριαρχικά δικαιώματα ή αν θα κλιμακώσει στο πεδίο.

Αν η Αθήνα και η Λευκωσία αποφασίσουν να μην εκχωρήσουν δικαίωμα βέτο στην Τουρκία, το ενδεχόμενο μιας ναυτικής αντιπαράθεσης είναι το επικρατέστερο σενάριο.

Το κρίσιμο ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν θα υπάρξει ένταση, αλλά:

Θερμό επεισόδιο και μετά τι;

Η «πρώτη φάση»: Ακαριαία κλιμάκωση και διεθνής συναγερμός

Ένα θερμό επεισόδιο στο πεδίο —είτε αφορά παρεμβολές και επικίνδυνους ελιγμούς τουρκικών φρεγατών, είτε φυσικό αποκλεισμό του ποντιστικού σκάφους— δεν οδηγεί αυτόματα σε ολοκληρωτικό πόλεμο. Στη σύγχρονη γεωπολιτική, πυροδοτεί μια βίαιη συμπίεση του χρόνου.

Μέσα στις πρώτες 24 έως 48 ώρες, τα « Κόκκινα τηλέφωνα» μεταξύ Ουάσιγκτον, Παρισιού, Βερολίνου, Αθήνας και Άγκυρας θα πάρουν φωτιά. Η πρώτη απαίτηση της διεθνούς κοινότητας θα είναι η άμεση απομάκρυνση των πολεμικών στόλων και το «πάγωμα» των ερευνών στο πεδίο για την αποφυγή ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.

Σενάριο 1ο: Η «Γερμανική/Αμερικανική» Φόρμουλα ( διολίσθηση σε de facto Veto)

Στο πρώτο σενάριο, οι σύμμαχοι (ΗΠΑ και Γερμανία) ασκούν ασφυκτική πίεση στην Αθήνα και την Άγκυρα να καθίσουν στο τραπέζι του διαλόγου για να βρεθεί «λειτουργική λύση» (practical arrangement).

Πώς εξελίσσεται: Η Τουρκία αξιώνει την υπογραφή ενός «πρωτοκόλλου συντονισμού», απαιτώντας η Αθήνα ή η κατασκευάστρια εταιρεία να την «ενημερώνει» ή να ζητά τη συγκατάθεσή της για την πόντιση στις περιοχές που η ίδια διεκδικεί.

Η επίπτωση: Αν η ελληνική πλευρά ενδώσει σε μια τέτοια συμβιβαστική φόρμουλα προκειμένου να ολοκληρωθεί το καλώδιο, η Τουρκία πετυχαίνει τον αντικειμενικό της σκοπό.

Αποκτά de facto δικαίωμα βέτο στην Ανατολική Μεσόγειο και επιβάλλει έμμεσα τις αξιώσεις της, ακόμα κι αν το έργο τελικά κατασκευαστεί.

Σενάριο 2ο: Το «Πάγωμα» του Έργου (Στρατηγική Ήττα & Απομόνωση)

Στο δεύτερο σενάριο, το γεωπολιτικό ρίσκο κρίνεται απαράδεκτο από τους επενδυτές (Meridiam) και τους ασφαλιστικούς ομίλους, ενώ η ελληνική πολιτική ηγεσία διστάζει να αναλάβει το κόστος μιας παρατεταμένης στρατιωτικής αντιπαράθεσης.

Πώς εξελίσσεται: Οι εργασίες αναστέλλονται επ’ αόριστον και το έργο μπαίνει «στο ψυγείο» χάριν της διατήρησης των χαμηλών τόνων στα ελληνοτουρκικά.

Η επίπτωση: Πρόκειται για μια καθαρή νίκη της τουρκικής αναθεωρητικής στρατηγικής. Η Κύπρος παραμένει το τελευταίο ενεργειακά απομονωμένο κράτος-μέλος της ΕΕ, ο ΑΔΜΗΕ και το ελληνικό Δημόσιο υφίστανται τεράστια οικονομική και διπλωματική ζημιά, ενώ εμπεδώνεται διεθνώς ότι η Άγκυρα ασκεί κυριαρχικό έλεγχο σε ολόκληρη την περιοχή ανατολικά του 28ου μεσημβρινού.

Σενάριο 3ο: Η «Γαλλική/Ευρωπαϊκή» Επιβολή (De Facto Κατοχύρωση)

Το τρίτο σενάριο απαιτεί την απόλυτη εθνική αποφασιστικότητα της Αθήνας και την πλήρη ενεργοποίηση της στρατηγικής σχέσης με το Παρίσι.

Πώς εξελίσσεται: Η Ελλάδα προστατεύει επιχειρησιακά το γαλλικό ποντιστικό σκάφος με μονάδες του Πολεμικού Ναυτικού (Force Protection), ενώ η Γαλλία διατηρεί ναυτική παρουσία στην περιοχή, στέλνοντας σαφές μήνυμα αποτροπής. Παράλληλα, η Αθήνα και η Λευκωσία ξεκαθαρίζουν σε ΗΠΑ και ΕΕ ότι το έργο θα ολοκληρωθεί βάσει του Διεθνούς Δικαίου χωρίς καμία διολίσθηση.

Η επίπτωση: Η διεθνής κοινότητα, βλέποντας ότι η ελληνική πλευρά δεν υποχωρεί και ότι διακυβεύονται γαλλικά συμφέροντα, εξαναγκάζει την Άγκυρα να αποδεχθεί την ολοκλήρωση του έργου ως «τετελεσμένο γεγονός» (fait accomplι). Η «Γαλάζια Πατρίδα» δέχεται ένα καίριο πλήγμα στο πεδίο και η Ελλάδα κατοχυρώνει στην πράξη το δικαίωμα εκτέλεσης υποδομών στην ΑΟΖ/υφαλοκρηπίδα της.

Το Αμείλικτο Δίλημμα και η Υποχρέωση προς τον Ελληνικό Λαό

Μετά από ένα θερμό επεισόδιο, η επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση (status quo ante) είναι παντελώς αδύνατη.

Μια κρίση στο πεδίο υποχρεώνει το πολιτικό σύστημα να διαλέξει ακαριαία:

ή θα υπερασπιστεί το έργο μέχρι τέλους, αναλαμβάνοντας το ρίσκο της αποτροπής

ή θα συρθεί σε έναν διπλωματικό συμβιβασμό που θα «γκριζάρει» οριστικά την Ανατολική Μεσόγειο.

Η γαλλική εμπλοκή προσφέρει μια ισχυρή διπλωματική και επενδυτική ευκαιρία. Όμως, καμία γαλλική φρεγάτα και κανένας πολυεθνικός όμιλος δεν πρόκειται να λειτουργήσει ως «πολιορκητικός κριός» για τα εθνικά μας συμφέροντα, αν η ίδια η Αθήνα δεν αποδείξει στο πεδίο ότι είναι διατεθειμένη να φτάσει μέχρι το τέλος.

Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, η κυβέρνηση οφείλει εκ των προτέρων —και πριν τα ερευνητικά σκάφη βγουν στα διεθνή ύδατα— να ενημερώσει με ειλικρίνεια και καθαρότητα τον ελληνικό λαό για τη στρατηγική που σκοπεύει να ακολουθήσει σε περίπτωση τουρκικής αντίδρασης.

Ο ελληνικός λαός δικαιούται να γνωρίζει εκ των προτέρων:

• Ποια είναι τα όρια της εθνικής αποτροπής και μέχρι πού είναι διατεθειμένη η χώρα να φτάσει.
• Αν υπάρχει η πολιτική βούληση για πλήρη επιχειρησιακή προστασία των ερευνών ή αν προκρίνεται η τακτική των διπλωματικών ελιγμών.
• Ποιες είναι οι ακριβείς δεσμεύσεις και τα όρια της γαλλικής και ευρωπαϊκής υποστήριξης.

Η χάραξη στρατηγικής σε ζητήματα μείζονος εθνικής κυριαρχίας δεν αντέχει μυστική διπλωματία, ούτε επικοινωνιακούς βερμπαλισμούς που καταρρέουν στην πρώτη τουρκική NAVTEX.

Η προετοιμασία για το θερμό επεισόδιο δεν είναι φιλοπόλεμη ρητορεία, είναι η μόνη προϋπόθεση για να διαθέτει η χώρα εθνική αυτοπεποίθηση και καθαρή στρατηγική έξοδο την «επόμενη μέρα»

Σχολιάστε το άρθρο μας

Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.

Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου.  To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.

Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com 

στο Facebook…

στο Twitter

στο Viber

στο Telegram

στο GAB…

κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!