Το σκάνδαλο της Πρεσβείας και το «χρεωστικό» του GSI: Όταν η γεωοικονομική αποτυχία στέλνει το λογαριασμό. Μήπως ο στόχος δεν ήταν η Γκίλφοϊλ αλλά κάποιοι άλλοι εδώ στην Ελλάδα…;

Μήπως ο πραγματικός στόχος δεν ήταν απλώς η Πρέσβειρα Γκίλφοϊλ, αλλά το πολιτικό και οικονομικό πλέγμα της Αθήνας, επειδή το αμερικανικό κεφάλαιο έμεινε εκτός του μεγάλου παιχνιδιού της ενέργειας;

Η εξέλιξη της υπόθεσης του GSI αποτελεί ένα μνημείο διπλωματικού εγκλωβισμού. Οι ΗΠΑ αποσύρουν την κάλυψη στο πεδίο και παραπέμπουν στην «ιδιωτική διπλωματία», ενοχλημένες από τον παραγκωνισμό του DFC. Η Γαλλία καρπώνεται τις κατασκευαστικές δουλειές, αλλά διαπραγματεύεται απευθείας με την Άγκυρα και κλείνει μαζί της αμυντικά deals. Η Τουρκία εκμεταλλεύεται το διπλωματικό κενό της Αθήνας και επιβάλλει de facto το παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο. Το καλώδιο δεν προστατεύεται από καμία «συμμαχική ασπίδα», αλλά αποτελεί αντικείμενο παρασκηνιακών διαπραγματεύσεων. Η ελληνική κυβέρνηση, νομίζοντας ότι ασκεί «πολυδιάστατη διπλωματία» με τακτικούς ελιγμούς χωρίς στρατηγικό βάθος, κατάφερε να μείνει εντελώς ξεκρέμαστη…

Γράφει ο Βασίλειος Τσάμης

Τις τελευταίες ημέρες, τα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης —με πρώτο τη Wall Street Journal— είχαν θέσει στο στόχαστρο την Αμερικανίδα Πρέσβειρα στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, από την οποία πλέον ζητήθηκε επισήμως να παραιτηθεί, αποκαλύπτοντας καταγγελίες για οικονομικές ατασθαλίες, αιτήματα κάλυψης προσωπικών χρεών από δωρητές και ταξίδια με έξοδα επιχειρηματιών.

Για όσους εστιάζουν στην επιφάνεια, η υπόθεση μοιάζει με ακόμα ένα ηθικό ή οικονομικό σκάνδαλο διπλωματικής αμέλειας.

Όμως, στη σκληρή σκακιέρα της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, τα «ηθικά σκάνδαλα» σπάνια διοχετεύονται τυχαία στον Τύπο.

Η χρονική συγκυρία και η ένταση των αποκαλύψεων εγείρουν ένα πολύ πιο ουσιαστικό ερώτημα.

Μήπως ο πραγματικός στόχος δεν ήταν απλώς η Πρέσβειρα, αλλά το πολιτικό και οικονομικό πλέγμα της Αθήνας, επειδή το αμερικανικό κεφάλαιο έμεινε εκτός του μεγάλου παιχνιδιού της ενέργειας;

1. Η «Ήττα» του DFC και το Ευρωπαϊκό Καλώδιο

Τα δεδομένα είναι συγκεκριμένα. Το αμερικανικό κρατικό επενδυτικό ταμείο (DFC) είχε εκδηλώσει επίσημο ενδιαφέρον μέσω επιστολής προθέσεων (Letter of Intent) για τη χρηματοδότηση του Great Sea Interconnector (GSI). Για την Ουάσιγκτον, το DFC δεν ήταν απλώς ένας επενδυτής, ήταν το εργαλείο για να «κλειδώσει» ο αμερικανικός γεωπολιτικός έλεγχος στις ενεργειακές υποδομές της Ανατολικής Μεσογείου.

Ωστόσο, οι τελικές αποφάσεις κινήθηκαν προς διαφορετική κατεύθυνση. Η κατασκευή και πόντιση του υποθαλάσσιου καλωδίου ανατέθηκε στη γαλλική πολυεθνική Nexans, ενώ στο μετοχικό σχήμα εισήλθαν ευρωπαϊκά κεφάλαια (όπως το γαλλικό fund Meridiam). Το αμερικανικό κρατικό fund βρέθηκε εκτός του πυρήνα του έργου.

Στη συναλλακτική λογική της αμερικανικής διπλωματίας, η αποστολή μιας πρεσβείας είναι να εξασφαλίζει ότι τα μεγάλα έργα υποδομής και τα ενεργειακά συμβόλαια καταλήγουν σε αμερικανικά χέρια.

Όταν μια τέτοια στρατηγική ευκαιρία χάνεται υπέρ των Ευρωπαίων/Γάλλων, η αμερικανική ηγεσία θεωρεί ότι η πρεσβεία στην Αθήνα «έχασε το παιχνίδι».

2. Πώς Αίρεται η «Πολιτική Προστασία»

Στη διπλωματία των υπερδυνάμεων, όσο ένας διπλωμάτης παράγει αποτελέσματα για τα εθνικά και οικονομικά συμφέροντα της χώρας του, οι υπερβολές ή οι γκρίζες ζώνες της ιδιωτικής του ζωής καλύπτονται σιωπηρά.

Όταν όμως η γεωοικονομική αποστολή αποτυγχάνει, η πολιτική κάλυψη αίρεται ακαριαία. Τα στοιχεία για τις «ειδικές προσβάσεις», τα ταξίδια και τις οικονομικές απαιτήσεις διοχετεύονται στα συστημικά ΜΜΕ, μετατρέποντας την, μέχρι χθες, Πρέσβειρα από «ισχυρό παίκτη» σε εύκολο στόχο και αποδιοπομπαίο τράγο. Η Γκίλφοϊλ χρεώνεται στην πραγματικότητα την αμερικανική αδυναμία να επιβάλει το μονοπώλιό της στην ελληνική ενεργειακή αγορά.

3. Το μήνυμα πίεσης προς το Μέγαρο Μαξίμου

Αυτή η εξέλιξη δεν αφορά μόνο την αμερικανική εσωτερική σκηνή. Στέλνει ένα σαφέστατο και ηχηρό μήνυμα προς την ελληνική κυβέρνηση.

Η δημοσιοποίηση των «προσβάσεων» και των επαφών της πρεσβείας με εγχώριους επιχειρηματίες εκθέτει το πολιτικο-οικονομικό σύστημα της Αθήνας, δείχνοντας ότι η Ουάσιγκτον διαθέτει πλήρη εικόνα για το παρασκήνιο.

Επιβεβαιώνει τη στάση που αποκάλυψε ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο περί «ιδιωτικής διπλωματίας». Οι ΗΠΑ διεμηνύουν στην Αθήνα: «Αφού επιλέξατε γαλλικές εταιρείες και ευρωπαϊκά κεφάλαια για το καλώδιο, μην περιμένετε αμερικανική γεωπολιτική ομπρέλα απέναντι στην Τουρκία. Λύστε το μόνοι σας στο παρασκήνιο».

4. Η Αυταπάτη της «Γαλλικής Ασπίδας» και η Αμυντική Συμφωνία Παρισιού – Άγκυρας

Την ίδια στιγμή, η προσδοκία της Αθήνας ότι η παράδοση του καλωδίου στους γαλλικούς ομίλους θα λειτουργούσε ως αυτόματη γεωπολιτική ασπίδα αποδείχθηκε μια επικίνδυνη αυταπάτη. Η υπογραφή αμυντικού οδικού χάρτη μεταξύ Γαλλίας και Τουρκίας, σε συνδυασμό με τις προχωρημένες διαπραγματεύσεις για την προμήθεια και συμπαραγωγή γαλλικών αμυντικών συστημάτων (όπως οι πύραυλοι SAMP/T) από την Άγκυρα, αποκαλύπτει την αμείλικτη πραγματικότητα.

Το Παρίσι εισπράττει τα συμβόλαια της Αθήνας, αλλά δεν διστάζει να εξοπλίζει παράλληλα τον τουρκικό αναθεωρητισμό. Η γαλλική εμπλοκή στο καλώδιο αποτελεί μια αμιγώς επιχειρησιακή/χρηματοοικονομική κίνηση που στερείται σκληρού γεωπολιτικού εκτοπίσματος, καθώς η Γαλλία δεν προτίθεται να διακινδυνεύσει τις τεράστιες οικονομικές και εξοπλιστικές της σχέσεις με την Τουρκία για χάρη της ελληνικής ΑΟΖ.

5. Το Διπλωματικό Κενό και η Πλήρης Απομόνωση

Η αποδυνάμωση της Αμερικανίδας Πρέσβειρας και η αντικατάστασή της δημιουργούν ένα εξαιρετικά επικίνδυνο διπλωματικό κενό σε μια κρίσιμη συγκυρία για την Ανατολική Μεσόγειο.

Μέχρι να τοποθετηθεί και να διαπιστευτεί νέος πρεσβευτής, ο δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ Μεγάρου Μαξίμου και Ουάσιγκτον αναγκαστικά θα λειτουργεί σε καθεστώς περιορισμένης διαχείρισης. Αυτό αποστερεί από την Ελλάδα τη δυνατότητα να ζητήσει άμεση αμερικανική διαμεσολάβηση αν ξεσπάσει μια νέα κρίση στο πεδίο (όπως στην Κάσο), αφήνοντας την εθνική στρατηγική εκτεθειμένη.

Συμπέρασμα: Η Ελλάδα Ξεκρέμαστη στη Μέγγενη των Ισχυρών

Η εξέλιξη της υπόθεσης του GSI αποτελεί ένα μνημείο διπλωματικού εγκλωβισμού.

Οι ΗΠΑ αποσύρουν την κάλυψη στο πεδίο και παραπέμπουν στην «ιδιωτική διπλωματία», ενοχλημένες από τον παραγκωνισμό του DFC.

Η Γαλλία καρπώνεται τις κατασκευαστικές δουλειές, αλλά διαπραγματεύεται απευθείας με την Άγκυρα και κλείνει μαζί της αμυντικά deals.

Η Τουρκία εκμεταλλεύεται το διπλωματικό κενό της Αθήνας και επιβάλλει de facto το παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο.

Όπως αποκαλύπτεται πλέον απροκάλυπτα, το καλώδιο δεν προστατεύεται από καμία «συμμαχική ασπίδα», αλλά αποτελεί αντικείμενο παρασκηνιακών διαπραγματεύσεων, όπως αναφέρει η Εστία, μεταξύ Γάλλων και Τούρκων νομικών, αφήνοντας την ελληνική κυβέρνηση εκτεθειμένη να παρακολουθεί αμήχανα τα τετελεσμένα.

Η ελληνική κυβέρνηση, νομίζοντας ότι ασκεί «πολυδιάστατη διπλωματία» με τακτικούς ελιγμούς χωρίς στρατηγικό βάθος, κατάφερε να μείνει εντελώς ξεκρέμαστη. Όταν τα εθνικά συμφέροντα μετατρέπονται σε ανταλλάγματα στις παρασκηνιακές αψιμαχίες των ισχυρών, το τίμημα καταβάλλεται πάντα στο πεδίο της εθνικής κυριαρχίας.

Σχολιάστε το άρθρο μας

Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.

Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου.  To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.

Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com 

στο Facebook…

στο Twitter

στο Viber

στο Telegram

στο GAB…

κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!