Ζούμε ελληνικά…

Το «Ζούμε ελληνικά» δεν είναι μια δήλωση στατικής καταγωγής, ούτε ένα σύνθημα εσωτερικής κατανάλωσης. Είναι μια βιωματική πρόταση και ένα μοντέλο εθνικής και κοινωνικής αυτοπεποίθησης…

Το «Ζούμε ελληνικά» δεν είναι μια δήλωση στατικής καταγωγής, αλλά μια πράξη αυτοδιάθεσης. Είναι η καθημερινή, ενεργητική επιλογή ενός λαού να ορίζει ο ίδιος τη μοίρα του, να παράγει τον δικό του πολιτισμό και να προστατεύει την ελευθερία του με αυτοπεποίθηση και ισχύ. Σημαίνει ότι η Ελλάδα παύει να λειτουργεί ως καταναλωτής των λύσεων που σχεδιάζουν άλλοι και μετατρέπεται σε παραγωγό πολιτισμικού, κοινωνικού και γεωπολιτικού κεφαλαίου. Σημαίνει ότι παράγουμε δικό μας μέτρο, σεβόμαστε τον δημόσιο χώρο, ορίζουμε το δικό μας αναπτυξιακό υπόδειγμα και κατοικούμε τις θάλασσες και τη γη μας με κανόνες, φυσικότητα και αποφασιστικότητα…

Γράφει ο Βασίλειος Τσάμης

Η μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας σφραγίστηκε και διαμορφώθηκε γύρω από δύο εμβληματικά συνθήματα, τα οποία λειτούργησαν ως οι κεντρικοί ιδεολογικοί πυλώνες του δημόσιου βίου. Το «Ανήκομεν εις την Δύσιν» του Κωνσταντίνου Καραμανλή και το «Η Ελλάδα ανήκει στους Έλληνες» του Ανδρέα Παπανδρέου.

Αν και γεννήθηκαν από εκ διαμέτρου αντίθετες πολιτικές αφετηρίες, τα δύο αυτά συνθήματα μοιράζονταν μια κοινή, βαθύτερη γλωσσική και εννοιολογική παγίδα.

Εμπεριείχαν το ρήμα «ανήκω», προσδίδοντας μια ιδιοκτησιακή χροιά στην εθνική, πολιτική και κοινωνική μας υπόσταση.

Από τη μία πλευρά, το «Ανήκομεν εις την Δύσιν» χρησιμοποιήθηκε αρχικά ως τακτικό εργαλείο για την ισότιμη ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα. Στην πορεία των δεκαετιών, όμως, διολίσθησε συχνά σε μια ψυχολογία εξάρτησης. Η αντίληψη του «ανήκειν» σε ένα ισχυρό συμμαχικό σχήμα καλλιέργησε την παθητική βεβαιότητα ότι η προστασία της επικράτειάς μας αποτελεί φροντίδα των ξένων «προστατών» μας, εγκλωβίζοντας την εξωτερική μας πολιτική στη λογική του δεδομένου και πρόθυμου συμμάχου.

Από την άλλη πλευρά, το «Η Ελλάδα ανήκει στους Έλληνες» λειτούργησε ως ισχυρό ψυχολογικό αντίδοτο στο πλέγμα κατωτερότητας και στην ξένη εξάρτηση. Ωστόσο, στην καθημερινή πράξη δημιούργησε μια στρεβλή κουλτούρα ιδιοκτησίας σε κάθε στρώμα της κοινωνικής και πολιτικής ζωής:

Ο πολιτικός θεώρησε ότι του ανήκει η καρέκλα και η εξουσία για πάντα.

Ο κρατικός υπάλληλος θεώρησε ότι του ανήκει το κράτος, μετατρέποντας τη δημόσια διοίκηση σε προσωπικό ή συνδικαλιστικό φέουδο.

Ο οδηγός στον δρόμο θεώρησε ότι του ανήκει η ασφάλτος, αγνοώντας κάθε κανόνα συλλογικής συμβίωσης.

Ο πολίτης θεώρησε ότι του ανήκει η γη, νομιμοποιώντας την αυθαιρεσία, το μπαζωμένο ρέμα και το χτίσιμο παντού χωρίς κανόνες.

Αυτός ο κατακερματισμός της έννοιας του «ανήκειν» σε χιλιάδες μικρές, αυθαίρετες «ιδιοκτησίες» διέλυσε την έννοια του κοινού αγαθού. Παράλληλα, στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, εγκλώβισε το σύστημα στην αυταπάτη ότι αρκεί η ρητορική επικράτηση στα μπαλκόνια για να διασφαλιστούν τα εθνικά δίκαια, αγνοώντας ότι η κυριαρχία επιβάλλεται μόνο μέσω ισχύος, αποτροπής και ισότιμων συμμαχιών.

Σήμερα, εν μέσω πρωτοφανών γεωπολιτικών αναταράξεων στην Ανατολική Μεσόγειο και σε έναν ραγδαία μεταβαλλόμενο πολυπολικό κόσμο, τα ιστορικά αυτά αδιέξοδα αποκαλύπτονται. Η επιλογή δεν βρίσκεται πλέον ανάμεσα στην υποταγή στις επιταγές των τρίτων και στην εσωστρεφή, αυθαίρετη περιχαράκωση. Η νέα εποχή απαιτεί τη μετάβαση από το ιδιοτελές «ανήκειν» στην ενεργητική ευθύνη και παρουσία.

Αυτήν ακριβώς τη στρατηγική, κοινωνική και πολιτισμική υπέρβαση συμπυκνώνει η πρόταση «Ζούμε ελληνικά».

Το «Ζούμε ελληνικά» δεν είναι μια δήλωση στατικής καταγωγής, ούτε ένα σύνθημα εσωτερικής κατανάλωσης. Είναι μια βιωματική πρόταση και ένα μοντέλο εθνικής και κοινωνικής αυτοπεποίθησης.

Σημαίνει ότι η Ελλάδα παύει να λειτουργεί ως καταναλωτής των λύσεων που σχεδιάζουν άλλοι και μετατρέπεται σε παραγωγό πολιτισμικού, κοινωνικού και γεωπολιτικού κεφαλαίου.

Σημαίνει ότι παράγουμε δικό μας μέτρο, σεβόμαστε τον δημόσιο χώρο, ορίζουμε το δικό μας αναπτυξιακό υπόδειγμα και κατοικούμε τις θάλασσες και τη γη μας με κανόνες, φυσικότητα και αποφασιστικότητα.

Παράλληλα, το «Ζούμε ελληνικά» σε καμία περίπτωση δεν ακυρώνει ή αμφισβητεί το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Αντίθετα, το επανασυνθέτει και το μπολιάζει με νόημα, υπενθυμίζοντας ότι τα θεμελιώδη δομικά στοιχεία της Ευρώπης —η δημοκρατία, το μέτρο, ο ορθός λόγος, το δίκαιο, η έννοια του ελεύθερου πολίτη και τα οικουμενικά Ολυμπιακά ιδεώδη της εκεχειρίας και της ευγενούς άμιλλας— έχουν αμιγώς ελληνικές ρίζες. Δεν γινόμαστε Ευρωπαίοι μιμούμενοι παθητικά τους εταίρους μας, αλλά προσφέροντας στον κοινό ευρωπαϊκό πολιτισμό την ίδια την πηγή του, την αισθητική και τις αξίες που τον γέννησαν.

Για να κατανοήσουμε το βάθος αυτού του υποδείγματος, αξίζει να ανατρέξουμε στις ιστορικές και πνευματικές μας καταβολές.

Η Αθήνα και η Σπάρτη δεν συνιστούν αμοιβαία αποκλειόμενα πρότυπα, αλλά τις δύο όψεις του ίδιου εθνικού νομίσματος. Η Αθήνα προσέφερε το ανοιχτό πνεύμα, τη δημοκρατική συμμετοχή, τον πολιτισμικό πλούτο και το μέτρο του «εὖ ζῆν».

Η Σπάρτη, από την άλλη, προσέφερε τη δωρική λιτότητα, την εσωτερική συνοχή, την αυτοπειθαρχία και την ακατάβλητη αποτρεπτική ισχύ.

Αυτές τις δύο παρακαταθήκες ήρθε να συνθέσει και να μεταμορφώσει η Ορθόδοξη παράδοση.

Μπολιάζοντας τη φιλοσοφική αναζήτηση της Αθήνας με την ασκητική καρτερία της Σπάρτης, πρόσθεσε το ήθος της κοινότητας, τη θυσιαστική αγάπη και την αναστάσιμη ελπίδα.

Η Αθήνα χωρίς τη σπαρτιατική πυγμή κινδυνεύει να διολισθήσει στην αλαζονεία και την εσωτερική αυθαιρεσία, ενώ η Σπάρτη χωρίς το αθηναϊκό πνεύμα εγκλωβίζεται σε μια άκαμπτη εσωστρέφεια. Χωρίς δε την πνευματική ρίζα της παράδοσής μας, το έθνος χάνει το ηθικό του έρμα.

Στο σύγχρονο τοπίο, το «Ζούμε ελληνικά» αποτελεί την οργανική σύνθεση όλων αυτών: είναι η αθηναϊκή ελευθερία και η καινοτομία, θωρακισμένες από τη σπαρτιατική αυτοπεποίθηση και ριζωμένες στο ζωντανό ήθος της κοινότητας.

Το «Ζούμε ελληνικά» περιέχει έντονα και το στοιχείο της αυτοδιάθεσης.

Η αυτοδιάθεση είναι ο αρμός που συνδέει την υπαρξιακή, την πολιτική και τη γεωπολιτική διάσταση του «Ζούμε ελληνικά». Χωρίς αυτοδιάθεση, το «ζω» μετατρέπεται σε απλή επιβίωση ή διεκπεραίωση κανόνων που ορίζουν άλλοι.

Με την εγγενή παρουσία της αυτοδιάθεσης, η φράση αποκτά μια βαθιά ελευθεριακή και κυριαρχική υπόσταση:

Αυτοδιάθεση έναντι της ξένης εξάρτησης: Αναιρεί οριστικά την ψυχολογία του εντολοδόχου. Δηλώνει ότι η συλλογική μας πορεία, οι κοινωνικές μας επιλογές και οι εθνικές μας αποφάσεις δεν καθοδηγούνται από έξωθεν υποδείξεις, αλλά πηγάζουν από την ίδια τη βούληση της ελληνικής κοινωνίας.

Αυτοδιάθεση στο πεδίο της κυριαρχίας: Σημαίνει ότι ασκούμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα επειδή το αποφασίζουμε εμείς, βάσει του Διεθνούς Δικαίου και των εθνικών μας συμφερόντων. Δεν ζητάμε την «άδεια» κανενός γείτονα, ούτε περιμένουμε την «έγκριση» κανενός συμμάχου για να υπάρξουμε στον θαλάσσιο και εναέριο χώρο μας.

Αυτοδιάθεση ως τρόπος ζωής: Εκφράζει την άρνηση να υποταχθούμε σε ισοπεδωτικά, εισαγόμενα πρότυπα. Επιλέγουμε συνειδητά να οργανώνουμε την καθημερινότητα, την οικονομία, την παιδεία και τις κοινότητές μας με βάση τις δικές μας αξίες, το δικό μας μέτρο και τη δική μας αντίληψη για την προκοπή.

Το «Ζούμε ελληνικά», λοιπόν, δεν είναι μια δήλωση στατικής καταγωγής, αλλά μια πράξη αυτοδιάθεσης. Είναι η καθημερινή, ενεργητική επιλογή ενός λαού να ορίζει ο ίδιος τη μοίρα του, να παράγει τον δικό του πολιτισμό και να προστατεύει την ελευθερία του με αυτοπεποίθηση και ισχύ.

Σχολιάστε το άρθρο μας

Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.

Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου.  To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.

Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com 

στο Facebook…

στο Twitter

στο Viber

στο Telegram

στο GAB…

κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!