Παρά την αποθέωση της Αρχαίας Ελλάδας από το Μάκρο Ρούμπιο, η παγίδα της διαχείρισης παραμένει: Περνάμε από τη διαχείριση της έντασης με τη Τουρκία στη διαχείριση των δικαιωμάτων μας με de facto συμβιβασμό στην Ανατολική Μεσόγειο;

Όταν οι σύμμαχοι πιέζουν για παρασκηνιακούς συμβιβασμούς με στόχο την πρόσκαιρη «ηρεμία» στο Ανατολικό Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και της Κύπρου κινδυνεύουν να αντιμετωπιστούν όχι ως αδιαπραγμάτευτοι κανόνες του Διεθνούς Δικαίου, αλλά ως «διαθέσιμα αντικείμενα διαπραγμάτευσης». Το μέγιστο στοίχημα για την Αθήνα παραμένει οξυδερκές: Να αποτραπεί η διολίσθηση ενός τέτοιου παρασκηνίου σε έναν de facto συμβιβασμό που θα «νομιμοποιεί» διά της πλαγίας οδού τα τουρκικά τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο…

Είναι χαρακτηριστικό ότι, παρά τις αναφορές της κυβέρνησης σε διεθνείς ρόλους και συνεργασίες, η ελληνική πλευρά απέφυγε να θέσει με τον απαιτούμενο τόνο ενώπιον του Αμερικανού Υπουργού τα πραγματικά προβλήματα των ελληνοτουρκικών σχέσεων και τις συνεχιζόμενες παρενοχλήσεις της ηλεκτρικής διασύνδεσης. Απέναντι σε μια αναθεωρητική Τουρκία που ψάχνει διαρκώς διεθνή επιβεβαίωση των θεωρητικών της κατακτήσεων, η Αθήνα περιορίστηκε σε γενικόλογες διαπιστώσεις. Η στάση της Ουάσιγκτον επιπλέον καταδεικνύει σαφώς ότι η αμερικανική διπλωματία συνυπολογίζει διαρκώς τις τουρκικές αντιδράσεις στον τρόπο με τον οποίο επιχειρεί να διαχειριστεί τα ζητήματα της περιοχής. Στο πλαίσιο αυτό, η αναζήτηση «φόρμουλων» εκ τών πραγμάτων μεταφράζεται σε πίεση προς την ελληνική πλευρά να προσαρμοστεί στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Άγκυρας, υποχωρώντας από τα πλήρη κυριαρχικά της δικαιώματα…

Γράφει ο Βασίλειος Τσάμης

Η επίσκεψη και οι τοποθετήσεις του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, συνοδευόμενες από τις δηλώσεις της ελληνικής κυβέρνησης δια στόματος του Υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, επιχειρούν να προβάλουν μια εικόνα της Ελλάδας ως «πυλώνα σταθερότητας» και «παρόχου ασφάλειας» στην ευρύτερη περιοχή (μέσω της συμμετοχής σε διεθνείς αποστολές όπως η ASPIDES, της ενεργειακής διασύνδεσης και των στρατηγικών σχημάτων).

Ωστόσο, πίσω από την επίκληση της «εξαγωγής ασφάλειας» και τα μεγάλα λόγια για τη διπλωματία των ανθρώπων και την τεχνολογία, αποκαλύπτεται μια βαριά αντίφαση.

Ο ίδιος ο Αμερικανός Υπουργός σημείωσε ωμά ότι τα κρίσιμης σημασίας ζητήματα «είναι δεμένα με μια πολύ ευαίσθητη κατάσταση που εμπλέκει άλλες χώρες» και ότι είναι προτιμότερο να αντιμετωπίζονται «μέσω της ιδιωτικής διπλωματίας έξω από το πεδίο των συνεντεύξεων Τύπου».

Ιδιαίτερα αποκαλυπτική ήταν η γενικότερη τοποθέτησή του:

«Σήμερα, βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι. Η επόμενη δεκαετία θα γράψει την ιστορία του επόμενου αιώνα. Η πορεία που θα ακολουθήσουμε θα καθορίσει αν η Δύση θα διατηρήσει τη θέση της στην κορυφή του κόσμου ή αν θα παραδοθεί σε ένα μέλλον ατροφίας, δουλείας και παρακμής. Είτε θα επιλέξουμε να δράσουμε τώρα είτε θα χάσουμε την επιλογή να δράσουμε καθόλου».

Αυτή ακριβώς η ρητορική περί της «προάσπισης της Δύσης» έρχεται σε μετωπική σύγκρουση με τις πιέσεις για «γκρίζες» φόρμουλες.

Διότι, εκ των δηλώσεων αυτών, προκύπτει ευθέως το εξής συμπέρασμα:

Η Αθήνα, ως τα προκεχωρημένα σύνορα της «Δύσης», δεν έχει ούτε το ηθικό ούτε το ιστορικό δικαίωμα να υποκύψει στον νεοοθωμανισμό και στον αναθεωρητισμό, επειδή η ίδια η Δύση, στο όνομα μιας ψευδεπίγραφης σταθερότητας, ψάχνει «χώρο υποχώρησης» στην Ανατολική Mεσόγειο και το Αιγαίο.

Η συζήτηση αυτή λαμβάνει χώρα σε ένα περιβάλλον όπου το ανυπόστατο Τουρκολιβυκό μνημόνιο αλλά και η πρόσφατη ανακήρυξη «περιβαλλοντικών πάρκων» από την Τουρκία συνιστούν εκ των πραγμάτων επιθετικές ενέργειες.

Πρόκειται για στρατηγικά τετελεσμένα που επιχειρούν να δημιουργήσουν νέα δεδομένα στο πεδίο και τα οποία, κατ’ ουσίαν, ψάχνουν απεγνωσμένα είτε έμμεση είτε άμεση διεθνή επιβεβαίωση και νομιμοποίηση μέσω της πίεσης για υποχωρήσεις.

Η «Εξαγωγή Ασφάλειας» και η Σιωπή της Ελληνικής Διπλωματίας

Είναι χαρακτηριστικό ότι, παρά τις αναφορές της κυβέρνησης σε διεθνείς ρόλους και συνεργασίες, η ελληνική πλευρά απέφυγε να θέσει με τον απαιτούμενο τόνο ενώπιον του Αμερικανού Υπουργού τα πραγματικά προβλήματα των ελληνοτουρκικών σχέσεων και τις συνεχιζόμενες παρενοχλήσεις της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Απέναντι σε μια αναθεωρητική Τουρκία που ψάχνει διαρκώς διεθνή επιβεβαίωση των θεωρητικών της κατακτήσεων, η Αθήνα περιορίστηκε σε γενικόλογες διαπιστώσεις.

Την ίδια στιγμή, μάλιστα, που οργανωμένοι φορείς του ελληνισμού στις ΗΠΑ, όπως το Ελληνοαμερικανικό Ινστιτούτο (AHI), πήραν σαφή και γενναία θέση με επιστολή τους προς τον Ρούμπιο, απαιτώντας τη στήριξη των κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου και την αποτροπή παραχωρήσεων προς την Άγκυρα, η εγχώρια κυβερνητική ηγεσία εμφανίστηκε πολύ πιο διστακτική στην υπεράσπιση της ουσίας, επιχειρώντας να εξωραΐσει την κατάσταση.

Η στάση της Ουάσιγκτον καταδεικνύει σαφώς ότι η αμερικανική διπλωματία συνυπολογίζει διαρκώς τις τουρκικές αντιδράσεις στον τρόπο με τον οποίο επιχειρεί να διαχειριστεί τα ζητήματα της περιοχής.

Στο πλαίσιο αυτό, η αναζήτηση «φόρμουλων» εκ τών πραγμάτων μεταφράζεται σε πίεση προς την ελληνική πλευρά να προσαρμοστεί στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Άγκυρας, υποχωρώντας από τα πλήρη κυριαρχικά της δικαιώματα.

Το Όριο της «Ιδιωτικής Διπλωματίας»

Το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι η «ιδιωτική διπλωματία» καθαυτή. Η διπλωματία, εκ της φύσεώς της, συχνά απαιτεί κλειστές συνομιλίες και διακριτικότητα. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η διαχείριση της έντασης μετατρέπεται σε διαχείριση των δικαιωμάτων.

Όταν οι σύμμαχοι πιέζουν για παρασκηνιακούς συμβιβασμούς με στόχο την πρόσκαιρη «ηρεμία» στο Ανατολικό Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και της Κύπρου κινδυνεύουν να αντιμετωπιστούν όχι ως αδιαπραγμάτευτοι κανόνες του Διεθνούς Δικαίου, αλλά ως «διαθέσιμα αντικείμενα διαπραγμάτευσης».

Η Σκιώδης Νομιμοποίηση των Τελεσμένων

Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την Ελλάδα και την Κύπρο σε έναν τέτοιο παρασκηνιακό διάλογο είναι να πιεστεί η Αθήνα να αποδεχτεί μια φόρμουλα «συνεννόησης» ή συνδιαχείρισης που θα ενσωματώνει, έστω και έμμεσα, τις μονομερείς τουρκικές διεκδικήσεις (όπως η θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας», η αμφισβήτηση της επήρειας των νησιών, τα περιβαλλοντικά πάρκα και το τουρκολιβυκό μόρφωμα).

Η Μεγάλη Αντίφαση της Δύσης

Είναι πάντως μια κραυγαλέα αντίφαση: από τη μία πλευρά, να γίνεται λόγος για το τι πρέπει να αποφύγει η Δύση ώστε να μην παραδοθεί στην ατροφία και την παρακμή και από την άλλη, στις κρίσιμες συνεντεύξεις Τύπου, τα ζητήματα κυριαρχίας να αφήνονται σε μια εύθραυστη «ισορροπία τρόμου» επειδή οι ΗΠΑ φοβούνται να δυσαρεστήσουν την Τουρκία.

Αυτός ο διπλός ρόλος αποδεικνύει ότι η Αθήνα δεν μπορεί να βασίζεται σε αυτοματισμούς τρίτων, αλλά οφείλει να υπερασπίζεται τα σύνορα της Δύσης… ακόμα και με διαφωνία με τη Δύση, όταν εκείνη επιλέγει τον κατευνασμό.

Συμπέρασμα

Το μέγιστο στοίχημα για την Αθήνα παραμένει οξυδερκές: να αποτραπεί η διολίσθηση ενός τέτοιου παρασκηνίου σε έναν de facto συμβιβασμό που θα «νομιμοποιεί» διά της πλαγίας οδού τα τουρκικά τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η πόντιση του καλωδίου αποτελεί αναφαίρετο κυριαρχικό δικαίωμα της Ελλάδας, το οποίο παρενοχλείται συστηματικά από την Τουρκία. Σε αυτό το πλαίσιο, τόσο η ελληνική εξωτερική πολιτική όσο και η ευρωπαϊκή διπλωματία οφείλουν να ασκήσουν πίεση στην Άγκυρα ώστε να σταματήσει κάθε παράνομη παρενόχληση, αντί οι ΗΠΑ και η Ε.Ε. να πιέζουν την Ελλάδα να αποδεχθεί de facto τον εν εξελίξει επεκτατικό νεοοθωμανισμό.

Η μόνη επίσημη διαφορά παραμένει η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ αποκλειστικά βάσει του Διεθνούς Δικαίου (UNCLOS). Η Ελλάδα μπορεί να επιδιώκει την ειρήνη χωρίς να διαπραγματεύεται τα δικαιώματά της. Γιατί άλλο είναι η διαχείριση της έντασης και άλλο η διαχείριση των δικαιωμάτων.

Σχολιάστε το άρθρο μας

Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.

Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου.  To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.

Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com 

στο Facebook…

στο Twitter

στο Viber

στο Telegram

στο GAB…

κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!