Υπόθεση Predator: Μνημείο ερασιτεχνισμού που πλέον δεν μπορεί να μαζευτεί…

Η μεγαλύτερη απειλή για το κυβερνητικό επιτελείο δεν προήλθε τελικά από τις πολιτικές επιθέσεις της αντιπολίτευσης, αλλά από το ένστικτο αυτοσυντήρησης του ίδιου του «συμμάχου» της. Ο Ταλ Ντίλιαν, αρνούμενος να γίνει ο αποδιοπομπαίος τράγος μιας θεσμικής εκτροπής, επιλέγει να σώσει τον εαυτό του δείχνοντας τον αγοραστή…

Η υπόθεση Predator δεν είναι πλέον μια ιδιωτική αντιδικία ούτε μια εγχώρια πολιτική κόντρα. Είναι μια ανοιχτή διεθνής υπόθεση με πολυεπίπεδο αποτύπωμα. Τα έγγραφα υπάρχουν, οι ομολογίες καταγράφονται εγγράφως και το μνημείο ερασιτεχνισμού που στήθηκε στις πλάτες της ελληνικής δημοκρατίας δεν μπορεί πλέον να μαζευτεί από κανέναν…

Γράφει ο Βασίλειος Τσάμης

Η υπόθεση των υποκλοπών στην Ελλάδα εισέρχεται στην πιο κρίσιμη και απρόβλεπτη φάση της. Αυτό που ξεκίνησε ως μια προσπάθεια στεγανοποίησης ευθυνών πίσω από το «τείχος του απορρήτου» και τη θεωρία των «ιδιωτών που ενεργούσαν αυτοβούλως», μετατρέπεται πλέον σε ένα θεσμικό και νομικό βατερλό για την κυβέρνηση. Και η ειρωνεία είναι ότι το χτύπημα δεν προέρχεται από την εγχώρια αντιπολίτευση, αλλά από τον ίδιο τον άνθρωπο που συνδέθηκε άρρηκτα με την παρουσία του Predator στη χώρα. Τον Ταλ Ντίλιαν.

Η «χάρτινη» αυτοκτονία του συστήματος

Στην προσπάθειά του να αμυνθεί δικαστικά και να καθαρίσει το όνομά του, ο ιδρυτής της Intellexa κατέθεσε αγωγή στο Ισραήλ κατά θύματος του λογισμικού στην Ελλάδα, ζητώντας αποζημίωση για δήθεν συκοφαντική δυσφήμιση. Στο δικόγραφο αυτό, όμως, περιλαμβάνεται μια ιστορική, έγγραφη ομολογία.

Ο Ντίλιαν δηλώνει επίσημα ότι πούλησε το Predator στις ελληνικές κρατικές αρχές, υποστηρίζοντας ότι η πώληση ήταν απολύτως νόμιμη, αποποιούμενος κάθε ευθύνη για τη μετέπειτα παράνομη χρήση του.

Η κίνηση αυτή αναδεικνύει τον παιδαριώδη τρόπο με τον οποίο στήθηκε και λειτούργησε ολόκληρος ο μηχανισμός των παρακολουθήσεων στην Ελλάδα. Ένα σύστημα που σχεδιάστηκε για να λειτουργεί στο απόλυτο σκοτάδι, άφησε πίσω του καθαρά, γραπτά ίχνη (paper trail).

Για να μπορεί ο Ντίλιαν να ισχυριστεί σήμερα στο δικαστήριο του Ισραήλ ότι η πώληση ήταν νόμιμη, είναι υποχρεωμένος να προσκομίσει συμβόλαια, τιμολόγια και επίσημη αλληλογραφία με το ελληνικό δημόσιο.

Η ψευδαίσθηση της «αιώνιας ασυλίας» οδήγησε τους εγχώριους εμπνευστές της επιχείρησης στο απόλυτο ερασιτεχνικό λάθος. Υπέγραψαν επίσημα έγγραφα και συνέδεσαν κρατικές πληρωμές με έναν ιδιώτη έμπορο spyware, θεωρώντας ότι κανένας δεν θα τολμούσε ποτέ να τα αναζητήσει.

Το «γήπεδο» μεταφέρεται εκτός έδρας

Μέχρι σήμερα, η κυβέρνηση διατηρούσε τον πλήρη έλεγχο του παιχνιδιού εντός των τειχών. Χρησιμοποιώντας την κοινοβουλευτική της πλειοψηφία, μπλόκαρε την κλήση κρίσιμων μαρτύρων στις εξεταστικές επιτροπές, επέβαλλε τη σιωπή και οχυρωνόταν πίσω από το κρατικό απόρρητο.

Με τη δίκη στο Ισραήλ, το γήπεδο αλλάζει. Η ισραηλινή δικαιοσύνη δεν δεσμεύεται από το ελληνικό απόρρητο, ούτε ενδιαφέρεται για τις εγχώριες πολιτικές ισορροπίες. Τα έγγραφα που θα κατατεθούν εκεί θα γίνουν προσβάσιμα.

Η πίεση μεταφέρεται πλέον αυτόματα στην ελληνική Δικαιοσύνη και προσωπικά στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, ο οποίος δεν μπορεί πλέον να παραμένει αδρανής. Έχει τη δυνατότητα —και την υποχρέωση— να ζητήσει άμεσα μέσω διεθνούς δικαστικής συνδρομής τα αντίγραφα των εγγράφων της ισραηλινής δίκης και να καλέσει για κατάθεση τα στελέχη της Intellexa που δεν έχουν μιλήσει ποτέ μέχρι σήμερα (Merom Harpaz, Einat Semama) καθώς και τους Έλληνες τεχνικούς της εταιρείας.

Το τέλος των προσχημάτων και ο νομικός «σεισμός»

Αν αποδειχθεί και επίσημα με έγγραφα η αγορά του Predator από το κράτος, οι συνέπειες είναι καταλυτικές:

1. Κατάρρευση της «εύλογης άρνησης»:

Το κυβερνητικό αφήγημα περί «ιδιωτών που έδρασαν αυτόνομα» τελειώνει οριστικά. Το κράτος καθίσταται ο ιδιοκτήτης και ο εντολέας της χρήσης του λογισμικού. Ο ισχυρισμός ότι ο Ντίλιαν λειτουργούσε μόνος του ως «μοναχικός λύκος» και παρακολουθούσε το μισό πολιτικό σύστημα μετατρέπεται σε ανέκδοτο, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς τον απόλυτο χρονικό συντονισμό των «διπλών» παρακολουθήσεων (ΕΥΠ και Predator ταυτόχρονα στους ίδιους στόχους).

2. Η παγίδα του «εθνικού συμφέροντος»:

Ακόμα κι αν επιστρατευτεί το επιχείρημα της «εθνικής ασφάλειας», η χρήση ενός spyware που μολύνει τηλέφωνα και υποκλέπτει κρυπτογραφημένες συνομιλίες είναι εξ ορισμού παράνομη. Η ελληνική νομοθεσία δεν προέβλεπε ποτέ τέτοιο μέσο. Συνεπώς, η αγορά του ισοδυναμεί με κρατική χρηματοδότηση ενός παράνομου εργαλείου.

3. Νομικός αντίκτυπος στην Αθήνα:

Η έγγραφη παραδοχή του Ντίλιαν αλλάζει τα δεδομένα για τη δίκη του σε δεύτερο βαθμό στην Αθήνα (όπου έχει ήδη καταδικαστεί πρωτοδίκως σε 8 χρόνια φυλάκιση). Η υπεράσπισή του θα μετατραπεί σε ένα ευθύ «κατηγορώ» κατά του ελληνικού κράτους, ενώ η υποστήριξη της κατηγορίας θα εισαγάγει νέα, αδιάψευστα έγγραφα στη δικογραφία, ενισχύοντας τις κατηγορίες για το κακούργημα της κατασκοπείας.

Η Ελλάδα ως «πειραματόζωο» και το κόστος της επιχείρησης

Στη διεθνή αγορά των κυβερνο-όπλων, η Ελλάδα δεν αντιμετωπίστηκε απλώς ως ένας ακόμη «πελάτης», αλλά ως το ιδανικό πεδίο δοκιμών σε πραγματικές συνθήκες (testing ground) για ένα λογισμικό νέας γενιάς. Η χώρα προσέφερε ένα «ζωντανό εργαστήριο» με μηδενικό ρίσκο, καθώς υπήρχε η σιγουριά ότι αν κάτι πήγαινε στραβά, ο κρατικός μηχανισμός θα έκανε τα πάντα για να το συγκαλύψει.

Το κόστος αυτού του «πειράματος» ήταν αστρονομικό, με το αρχικό πακέτο αγοράς να αγγίζει τα 7 εκατομμύρια ευρώ και το κόστος συντήρησης να φτάνει τις 150.000 ευρώ τον μήνα (για 10 ενεργούς στόχους).

Φυσικά, κανένας ιδιώτης δεν «πέταξε» δικά του χρήματα. Η χρηματοδότηση έγινε από το κρατικό ταμείο, μέσω απόρρητων κονδυλίων της ΕΥΠ και υπερτιμολογημένων συμβάσεων με εγχώριες εταιρείες-βιτρίνες (όπως η Krikel), οι οποίες εμφάνιζαν εικονικά τιμολόγια για δήθεν «υλικά υπολογιστών». Οι ιδιώτες μεσάζοντες λειτούργησαν ως εισπράκτορες, εξασφαλίζοντας χρυσές κρατικές εργολαβίες και, κυρίως, πρόσβαση σε ευαίσθητα δεδομένα που τους καθιστούσαν κυρίαρχους στο εγχώριο επιχειρηματικό και πολιτικό παιχνίδι.

Ο απόλυτος εφιάλτης: Ποιος παρακολουθούσε ποιον;

Μέσα σε αυτή την πληροφοριακή ασυμμετρία, η ελληνική κυβέρνηση πίστεψε ότι αγόρασε ένα όπλο για να ελέγχει τους αντιπάλους της. Στην πραγματικότητα, έβαλε μέσα στα στεγανά της έναν ανεξέλεγκτο ιδιωτικό στρατό πληροφοριών.

Λαμβάνοντας υπόψη ότι όλα αυτά τα λογισμικά διαθέτουν σχεδόν πάντα μια «back door» (πίσω πόρτας) που επιτρέπει στον κατασκευαστή τους να βλέπει τα δεδομένα, είναι εξαιρετικά πιθανό ο Ντίλιαν και η ομάδα του να είχαν πρόσβαση στις επικοινωνίες των πάντων —συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του πρωθυπουργού. Ο «λύκος» που κλήθηκε να φυλάξει τα πρόβατα απέκτησε το απόλυτο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, κρατώντας στα χέρια του τα μυστικά εκείνων που τον χρηματοδοτούσαν.

Βαριές διεθνείς συνέπειες και κατάρρευση της αξιοπιστίας

Η ζημιά πλέον ξεπερνά τα στενά σύνορα της χώρας και πλήττει τον πυρήνα της διεθνούς αξιοπιστίας της Ελλάδας. Η χώρα μετατρέπεται επίσημα σε οργανικό διευκολυντή (enabler) ενός διεθνούς δικτύου ψηφιακών όπλων, με άμεσες επιπτώσεις σε τρία επίπεδα:

1. Ευρωπαϊκός διασυρμός και «πάγωμα» κονδυλίων:

Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις για το Κράτος Δικαίου (Rule of Law). Η επίσημη επιβεβαίωση της κρατικής αγοράς μπορεί να ενεργοποιήσει τις ευρωπαϊκές ρήτρες που συνδέουν τη χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης με τον σεβασμό των δημοκρατικών εγγυήσεων. Παράλληλα, οι καταδίκες στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ) για παραβίαση του δικαιώματος στην ιδιωτική ζωή (Άρθρο 8 της ΕΣΔΑ) θα είναι μαζικές.

2. Διπλωματικό ρήγμα με τις ΗΠΑ:

Η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει το Predator ως απειλή για την εθνική της ασφάλεια, έχοντας επιβάλει αυστηρές κυρώσεις στην Intellexa και προσωπικά στον Ταλ Ντίλιαν. Παρά την αλλαγή σκυτάλης στον Λευκό Οίκο με την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ, δεν έχει υπάρξει καμία διευθέτηση ή άρση κυρώσεων, καθώς η προστασία του αμερικανικού προσωπικού στο εξωτερικό αποτελεί διακομματική «κόκκινη γραμμή». Το γεγονός ότι η Αθήνα, ένας στενός σύμμαχος στο ΝΑΤΟ, χρηματοδοτούσε και έδινε επίσημες άδειες εξαγωγής σε μια οντότητα που οι ΗΠΑ έχουν «μαυρίσει», προκαλεί σοβαρό πλήγμα στις διμερείς σχέσεις.

3. Υπονόμευση της επενδυτικής εμπιστοσύνης:

Οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης και οι σοβαροί επενδυτές εξετάζουν τη θεσμική σταθερότητα (institutional quality). Ένα κράτος που χρησιμοποιεί παράνομα λογισμικά παρακολούθησης κατά πολιτών, δημοσιογράφων και επιχειρηματιών, υπονομεύει την ασφάλεια των επικοινωνιών και των εμπορικών συναλλαγών, αποκτώντας τη φήμη μιας χώρας «υψηλού ρίσκου».

Η υπαρξιακή απειλή για τη Νέα Δημοκρατία

Το αν η υπόθεση αυτή θα μετατρέψει τελικά τον Κυριάκου Μητσοτάκη σε οριστικό «βαρίδι» για την παράταξή του, θα κριθεί από το πόσο βαθιά θα φτάσει η δικαστική έρευνα στο εξωτερικό και αν οι αποκαλύψεις αγγίξουν το σημείο όπου η παραμονή του θα απειλεί άμεσα την επιβίωση του ίδιου του κόμματος.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι ο πρωθυπουργός δεν έχει το δικαίωμα να ταυτίσει την προσωπική του επιβίωση με την επιβίωση του κόμματος που τον ανέδειξε. Η Νέα Δημοκρατία είναι ιστορικά ένα κόμμα εξουσίας με ισχυρό ένστικτο αυτοσυντήρησης. Όπως έχει δείξει η ιστορία της, δεν διστάζει να αλλάξει ηγεσία όταν αντιληφθεί ότι ο εκάστοτε αρχηγός την οδηγεί σε υπαρξιακό κίνδυνο ή σε μακροχρόνια εκλογική περιθωριοποίηση. Όταν τα στελέχη και η βάση συνειδητοποιήσουν ότι η «ομηρεία» από ένα κλειστό σύστημα εξουσίας απειλεί να τους συμπαρασύρει στον βυθό, το ένστικτο αυτό θα ενεργοποιηθεί νομοτελειακά.

Endgame

Η μεγαλύτερη απειλή για το κυβερνητικό επιτελείο δεν προήλθε τελικά από τις πολιτικές επιθέσεις της αντιπολίτευσης, αλλά από το ένστικτο αυτοσυντήρησης του ίδιου του «συμμάχου» της. Ο Ταλ Ντίλιαν, αρνούμενος να γίνει ο αποδιοπομπαίος τράγος μιας θεσμικής εκτροπής, επιλέγει να σώσει τον εαυτό του δείχνοντας τον αγοραστή.

Η υπόθεση Predator δεν είναι πλέον μια ιδιωτική αντιδικία ούτε μια εγχώρια πολιτική κόντρα. Είναι μια ανοιχτή διεθνής υπόθεση με πολυεπίπεδο αποτύπωμα. Τα έγγραφα υπάρχουν, οι ομολογίες καταγράφονται εγγράφως και το μνημείο ερασιτεχνισμού που στήθηκε στις πλάτες της ελληνικής δημοκρατίας δεν μπορεί πλέον να μαζευτεί από κανέναν.

Σχολιάστε το άρθρο μας

Αναδημοσιεύστε το ΠΑΝΤΑ με ενεργό link της πηγής.

Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου.  To ιστολόγιο μας δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε ταυτίζεται με τα θέματα που αναδημοσιεύει από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους.

Ακολουθήστε το ellinikiafipnisis.com 

στο Facebook…

στο Twitter

στο Viber

στο Telegram

στο GAB…

κοινοποιήστε το και στους φίλους σας!